Ik kom er de laatste dagen niet onderuit. Het lijken de dagen der compromissen te zijn. Je kunt het ook keuzes noemen dacht ik nog maar het bewandelen van de gulden middenweg komt dichterbij.
Een mens die keuzes in zijn leven maakt, zoals ik er al zovelen heb gemaakt, kunnen behoorlijk radicaal zijn namelijk en dat is niet waar het onderstaand verhaal over gaat.
In de Wiki, die weet te melden dat een compromis een voorkoming of beëindiging van een conflict is, vind ik eerder de betekenis van het woord dan in de van Dale.
En omdat ik nu eenmaal snel het antwoord wil hebben op de werkelijke betekenis van het woord maak ik de keuze om dan de Wiki er maar op na te slaan en verder te grasduinen naar de van Dale, die echter waarschijnlijk de meer preciesere uitleg heeft staan (of was deze beslissing dan nu geen keuze maar een compromis?)
Compromissen zijn onvermijdelijk in een democratie staat er verder. (dit had ik in de van Dale nooit teruggevonden) En dat maakt compromis voor mij ineens interessanter.
Oké, het resultaat bij het sluiten van een compromis is wel niet maximaal, maar omdat iedereen zich ermee kan verenigen toch wel optimaal! Een soort modus vivendi!
We zijn afgelopen donderdag te gast bij de World Press Photo tentoonstelling in de Oude Kerk te Amsterdam. Van TNT Post ontvingen we de uitnodiging voor deze besloten avond. Ben ik uit de ruim 1.000.000 inzendingen van foto’s en fotoboeken gekozen of ben ik er bij toeval uitgepikt. Is dit eerste het geval dan is het een keuze geweest maar ook daar kan over gebekvecht worden want hoeveel mensen stemde dan voor mij of is er eentje geweest die dit besloten heeft. En als ik toevallig uit de grote hoop gepikt ben, omdat ik vermoed dat het geen haalbare kaart was om elke inzending te bekijken en er dus nog veel mooiere foto’s tussen gezeten kunnen hebben die er toevallig niet uitgepikt zijn, hoe waardevol is dan deze uitnodiging of de waarde die ik mag hechten aan inzending.
Enfin, we komen over een oranje loper opgesierd met enorme vazen vol oranje tulpen erlangs de kerk binnen en direct bij binnenkomst komt de winnende foto op ons af!
De soldaat hangend tegen een heuvel of schuttersput met de ene hand tegen zijn voorhoofd, de andere zijn helm omknellend. De wanhoop en vermoeidheid, de ontsteltenis en verwarring sprekend uit de ogen. Inderdaad, een heel indrukwekkende foto! Maar al snel word ik afgeleid, en Willem met mij, door de andere beelden waarvan er sommige direct op het netvlies vastgekleefd blijven zitten. Afschuwelijke beelden! Gruwelijke beelden! Beelden waar een verhaal achter zit en waar je heel nieuwsgierig van wordt. Willem en ik lopen eigenlijk allebei ons eigen weg. Wij zijn niet zo van die hand in hand plakkers die alles samen bekijken. We halen elkaar wel op als we iets zien dat we met de ander willen delen.
Ongelofelijk dat 95% van alle foto’s die ik zie in oorlogs- of onveilige gebieden gemaakt zijn. Geen foto van euforie, overwinning, blijdschap etc kom ik tegen dan alleen bij de categorie sport waar gekozen is voor een serie foto’s van marathonlopers die de finishlijn passeren en waar niet de blijdschap maar de waanzinnige vermoeidheid en pijn uitspreekt. Zou het werkelijk zo zijn dat de mens het sprekendst in zijn emotie is op momenten van pijn, verdriet of angst?
Tussen wat toespraken, uitreikingen en beoordelingen van eigen inzendingen door vakjury’s door, het drinken van een heerlijke cocktail en het nuttigen van culinaire hapjes, bekijken we foto voor foto.
De winnende foto is mooi! Maar het is een compromis. Een foto die bij alle juryleden op het lijstje stond maar niet op nummer 1. Echter omdat hij het vaakst voorkwam heeft men deze foto laten winnen. Alle foto’s zijn goed en mooi en technisch prefect en indrukwekkend en spannend en vraagopwekkend en wat je er allemaal niet bij kan verzinnen. We beseffen dat maar al te goed als we langs al die foto’s lopen. We beseffen het maar al te goed als we zelf stilstaan bij die ene JOU, die ene MIJ aansprekende foto. Die foto die iets met je doet, die je raakt! En waarom…….? Dat zal voor een ieder heel persoonlijk zijn. We leven echter in een democratisch land en hanteren een democratisch systeem en daarom gold bij de keuze voor de winnende foto de gemiddelde stem van de meerderheid.
Voor Willem had de foto van de vrouw met de prachtige lange haren met een akelig geweer op haar rug mogen winnen. Het geheel in het contrast.
Van mij de foto met de twee homo’s waarvan er een zinloos werd aangevallen tijdens de Gay Pride Parade in Boedapest door een aantal potenrammers. En die hangt in de armen van een vriend en mij aankijkt met ogen waaruit spreekt “waarom”!
Ach ja het blijven compromissen denk ik als we de oranje loper weer verlaten. Allemaal vonden alle 15 juryleden 1 foto de mooiste, daar kan geen winnaar uit ontstaan en dus werd gekozen voor die foto door velen mooi gevonden werd. Er werd er echter maar 1 de winnaar en dus gingen de anderen naar huis met niets. Gaat het hier nog om een compromis? Was dit voor alle partijen aanvaardbaar? Vast wel want men legt zich neer bij de regels maar of het resultaat voor alle partijen optimaal is……………? Het was voor eentje in ieder geval maximaal! Er heerste hier ook geen conflict, slechts concurrentie!
De volgende dag zitten we thuis. De zon schijnt ons tegemoet! Vakantiegeld is binnen. Willen we nog een vakantie boeken waarin we zelf nog een beetje de keuze hebben en niet afhankelijk zijn van een last second (wat ik overigens jaren en jaren gedaan heb en waarvan ik nooit spijt heb gehad) dan zullen we toch echt vandaag moeten boeken.
We zitten buiten op de vlonder. Twee mensen, veel overeenkomsten maar ook veel verschillen. We zoeken altijd naar de aanvulling die we kunnen vormen in elkaars verschillen.
Veel vaker vinden we elkaar altijd weer in die overeenkomsten en houden vast aan de heerlijke gevoel dat het ons geeft.
Vandaag echter komen we elkaars verschillen weer tegen in het maken van een keuze om op vakantie te gaan. Willem is een mens die heel mooi bij zichzelf kan blijven. Zelf ben meer van het type het een ander naar de zin maken want dat maakt mij ook gelukkig. Tegenwoordig leer ik meer en meer ook voor mijzelf opkomen en zelf keuzes maken als het om privé aangelegenheden gaat. (in mijn werk doe ik het al jaren!)
Ik krijg die ruimte tegenwoordig ook. Ik durf die ruimte ook steeds meer in te nemen. Maar vaak genoeg nog sluipt het gevoel er bij mij in ‘ja maar als jij het niet naar je zin hebt dan is het voor mij ook niet leuk’. Vandaag dus de ultieme dag voor compromissen!
Voor de ‘GULDEN VAKANTIEWEG’!
Die gulden zal ik maar gauw loslaten want voor ik weet word ik met euro’s om de oren geslagen. Reizen kosten tegenwoordig met die brandstofprijzen en veiligheidsmaatregelen en dus luchthavenbelastingheffingen wat!
Eén ding staat voor ons vast. We willen naar Griekenland. Willem wil graag weer naar dezelfde stek als de twee afgelopen jaren. Hij kent het daar, we hebben vrienden gemaakt daar, het voelt veilig! Ik weet inmiddels wel hoe het daar uit ziet. Weer diezelfde straatjes langs, weer op hetzelfde pleintje zitten. Ik moet er niet aan denken. Ik wil een nieuwe uitdaging. Maar de vrienden zal ik inderdaad gaan missen. Maar net zoals ik nog steeds contact heb met vrienden uit Samos, zullen ook deze vriendschappen blijven bestaan als ze echt zijn denk ik dan! Toch snap ik Willem zo goed. En hem onderhevig laten zijn aan mijn wens om weer wat nieuws te ontdekken, mijn eeuwige avonturierdrang, is ook zoiets!
Ik tuig het internet op en laat bijna alle Griekse eilanden waar maar een hotelletje op staat of een verbinding mee mogelijk is, aan mij voorbijgaan. En ineens lees ik ‘bootexcursies’ naar Rhodos, Symi, Patmos en Samos. Eens kijken bij welk eiland ik nu zit? KOS!!
Snel vliegen mijn ogen over de letters die me informatie geven over dit eiland. En direct ben ik geboeid. Notabene een eiland waar ik zelf ook nog niet geweest ben. Snel vliegen mijn ogen over de reisverslagen van eerder naar naartoe gereisde mensen. En nog sneller vlieg ik over de regels heen van de hotelrecensies.
Voor mij is het duidelijk! Ik loop richting Willem die voorlopig nog weekendvakantie zit te houden op mijn vlonder waar de zon nog harder is gaan branden dan voor ik achter de computer plaatsnam.
Dit zal dan het compromis worden denk ik nog! Ik stel Willem voor dat we naar Kos-Stad gaan in een hotel dat direct aan de haven ligt en dus bootverbindingen te over heeft die naar zijn geliefde Rhodos-Stad gaan zodat we onze vrienden daar kunnen bezoeken. Daarnaast kom ik na vier jaar ook weer in de gelegenheid om mijn vrienden op Samos te bezoeken. We kunnen zelfs naar Patmos, het eiland waar hij zoveel herinneringen aan heeft. Én we kunnen naar Symi, het eiland waar we vorig jaar als een blok samen voor vielen om zijn lieflijkheid en charme.
Ik zie een glimlach verschijnen en weet dat het goed is!
Waarom voelt het voor mij nu toch niet als compromis maar als overwinning? Waarom twijfel ik nu toch aan het feit dat dit een compromis is maar meer het doordrijven van mijn zin? Wat had er moeten gebeuren om mij toch naar Rhodos te hebben laten gaan?
Ik zal het nooit weten. We hebben inmiddels geboekt en hebben dus de gulden middenweg bewandeld!
We hebben het optimale eruit gehaald. Zeker niet het maximale!
Ik ben ook niet iemand die altijd maar voor compromissen gaat. Er kleven immers ook nadelen aan.
Liberalen zijn het hardst nodig wanneer er compromissen moeten worden gesloten; maar tegenover grof geweld heb je niet zoveel aan hen. In zulke omstandigheden nemen visionairen, romantici en gelovigen, door hun overtuiging gedreven, risico’s die de meesten van ons niet aandurven’
Isaiah Berlin geeft het zo mooi aan als hij de vergelijking maakt tussen de egel en de vos!
De egel die kent één truc, terwijl de vos meerdere trucs kent om ergens te komen. Maar in een omgeving van totale onderdrukking zijn de stekels van de egel waarschijnlijk waardevoller dan alle listen van de vos. Door zijn stekels is de egel in staat om op grond van een eigen ethiek beslissingen te maken, een ethiek die (voor hem) boven de ethiek van de omgeving uitstijgt. Geen compromissen mogelijk.
Lees ik het verhaal over Lyndie England, de soldate die betrokken was bij het Abu Ghraib schandaal in Irak. Haar antwoord op de vraag waarom ze eigenlijk mee had gedaan aan het martelen en vernederen van gevangenen was: ‘because everyone was doing it’. Het antwoord van een vos. Een domme vos, zeker, maar wel een vos. Een egel zal altijd eerst bij de eigen overtuigingen te rade gaan. Geen compromissen. De protesterende monniken in Birma waren egels! Of het nu hun geloof was of een ander soort overtuiging: ze gaven geen krimp. De moed om je als minderheid te verzetten tegen de status quo, zodanig dat je er met je eigen leven bij in kan schieten, dát is de moed van een egel. Geen compromissen.
Vaak gaat het in het dagelijks leven gelukkig niet altijd (maar nog vaak genoeg) om zulke zaken als leven en dood. Maar mensen en zeker ik, mogen wel eens vaker nadenken of ze wel het maximale uit hun leven halen. Of ze dat wat ze willen bereiken ook bereiken middels compromissen en het eeuwig bewandelen van de gulden middenweg! Of ze het hun modus vivendi (manier van leven) willen laten zijn! (Al wil ik benadrukken dat compromissen sluiten ook een heel moedig streven kan zijn!)
Want, nog een mooie vergelijking; Als een kikker in kokend water gegooid zal worden, springt hij eruit en heb je niets! Maar gooi je hem in een pan water die je langzaam verwarmt zal je even later het kikkervlees op je bord hebben. Gezien de Westerse moderniteit (die zeker niet alleen maar slecht is hoor), de vercommercialisering, de seksuele steeds ernstig groeiende losbandigheid, nog steeds bestaande onderdrukking, materialisme en oppervlakkigheid moeten we uitkijken dat we niet allemaal als gekookte kikkers eindigen!
Vanmorgen stelde ik geen compromis. Vanmorgen haalde ik het maximale uit mijn slechts nog maar pril begonnen dag! Vanmorgen schreef ik dit stuk in alle vroegte (te weten 08.00 uur) Willem lag nog boven te slapen. Ik probeerde nog heel stilletjes mijn vingers over het toetsenbord te laten gaan. Beetje compromis sluiten zeg; hij slaapt en ik vul mijn ochtend in met schrijven maar dan wel zachtjes zodat hij niet wakker wordt. Maar in mijn enthousiasme betreffende het onderwerp werd het stilletjes de toetsen beroeren al snel rammen op dat toetsenbord. Ik heb nu dus een min of meer mokkende Willem op de bank zitten die me net vertelt ‘maar je mag ook wel eens schrijven dat ik wakker ben geworden van jouw geratel op die toetsen en inslapen kan ik ook niet meer’! Bij deze Willem…..het staat vermeld! Ik moet toegeven dat het niet optimaal is! Voor mij echter wel MAXIMAAL!
(zou ik lopende het verhaal nu al geleerd hebben meer voor mezelf op te komen??? Haha!)
